Basında Bekad
Resmi Gazete'de
HAFTANIN KONUSU
Belediye Meclisi Toplanma Usulü ve Toplantı Konularının Kapsamı
10-01-2017

1.GİRİŞ

Belediye meclisi belediyenin en üst karar organı olup, meclisin toplanma ve karar alma süreçleri ile görev konularının kapsamı Belediye Kanununda düzenlenmiştir. Diğer yandan meclisin çalışma usul ve esasları ayrıca ayrıntılı olarak Yönetmelikle açıklanmıştır. Makalemizde meclisin çalışma usul ve esasları ile meclisin görev alanına giren konular ele alınmıştır.

2. BAŞKANLIK DİVANI
Belediye meclisi, belediyenin seçilmiş üyelerden oluşur. Belediye meclisi, seçim sonuçlarının ilânını takip eden beşinci gün belediye başkanının başkanlığında kendiliğinden toplanır. Meclis bu toplantıda, üyeleri arasından, gizli oyla meclis birinci ve ikinci başkan vekili ile en az iki kâtip üyeyi ilk iki yıl için görev yapmak üzere seçer. İlk iki yıldan sonra seçilecek başkanlık divanı yapılacak ilk mahallî idareler seçimlerine kadar görev yapar.

Başkanlık divanı seçimi üç gün içinde tamamlanır. Meclise belediye başkanı, katılamaması durumunda meclis birinci başkan vekili, onun da katılamaması durumunda ikinci başkan vekili başkanlık eder. Ancak yıllık faaliyet raporunun görüşüldüğü meclis toplantısı meclis başkan vekilinin başkanlığında yapılır.

Başkanlık divanında boşalma olması durumunda kalan süreyi tamamlamak üzere yenisi seçilir. Meclis başkanı, meclis çalışmalarında düzeni sağlamakla yükümlüdür. Meclisin çalışması ve katılıma ilişkin esas ve usuller İçişleri Bakanlığı tarafından çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir. Bahsi geçen Yönetmelik “Belediye Meclisi Çalışma Yönetmeliği” adı altında 09.10.2005 tarih ve 25961 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmıştır.

3. MECLİS TOPLANTISI

Bu düzenlemelerde meclisin her ayın ilk haftası toplanacağı belirtilmiştir. Toplantı gününün resmi tatile rastlaması durumunda çalışmasına ara verebileceği belirtilmekle birlikte buradan, istenildiği takdirde resmi tatil günlerinde de toplanabileceğini belirtmek gerekir. Toplantı süreleri, bütçe görüşmesine rastlayan toplantı süresi en çok yirmi gün, diğer toplantıların süresi en çok beş gündür.

Mutat toplantı yeri dışında toplanılmasının zorunlu olduğu durumda üyelere önceden bilgi vermek kaydıyla meclis başkanının belediye sınırları içerisinde belirlediği yerde toplantı yapılır. Ayrıca, toplantının yeri ve zamanı mutat usullerle meclis toplantı salonunun girişine ve belediye ilân panosuna veya halkın yoğun olarak bulunduğu ve gelip geçtiği yerlere ilân asılarak; gazete, hoparlör, internet, radyo ve televizyon yayını) belde halkına duyurulur.

Meclis toplantıları açık olup, meclis başkanı veya üyelerinin gerekçeli önerisi üzerine toplantıya katılanların salt çoğunluğunun kararı ile kapalı oturum yapılmasına karar verilebilir. Meclis görüşmelerinin tutanağa geçirilmesi esas olup, tutanak başkan ve kâtip üyeler tarafından imzalanır. Ayrıca toplantılar, meclis başkan ve üyelerinin önerisi, bu önerinin meclisin kararıyla sesli ve görüntülü cihazlarla da kaydedilebilir.

Belediye başkanı, acil durumlarda lüzum görmesi halinde belediye meclisini bir yılda üç defadan fazla olmamak ve her toplantı bir birleşimi geçmemek üzere toplantıya çağırır. Olağanüstü toplantı çağrısı ve gündem en az üç gün önceden meclis üyelerine yazılı olarak duyurulur ve ayrıca mutat usullerle ilan edilir. Olağanüstü toplantılarda çağrıyı gerektiren konuların dışında hiçbir konu görüşülemez.

4. MECLİS TOPLANTI GÜNDEMİ
Her ayın ilk günündeki belediye meclis gündemi belediye başkanı tarafından belirlenerek en az üç gün önceden üyelere bildirilir ve çeşitli yöntemlerle halka duyurulur. Her ayın ilk toplantısında belediye başkanı ve meclis üyeleri belediyeye ait işlerle ilgili konuların gündeme alınmasını önerebilir. Öneri, toplantıya katılanların salt çoğunluğuyla kabul edildiği takdirde gündeme alınır.

İmar konuları ile yıllık bütçe dışında kalan gündemdeki diğer konular ile üyelerin teklifleri; toplantıya katılanların salt çoğunluğunun kabulü hâlinde komisyonlara havale edilmeksizin
belediye meclisince görüşülerek karara  bağlanabilir.

5. TOPLANTI VE KARAR YETER SAYISI

Belediye meclisi, üye tam sayısının salt çoğunluğuyla toplanır ve katılanların salt çoğunluğuyla karar verir. Ancak, karar yeter sayısı, üye tam sayısının dörtte birinden az olamaz. Oylamada eşitlik çıkması durumunda meclis başkanının bulunduğu taraf çoğunluk sayılır. Gizli oylamalarda eşitlik çıkması durumunda oylama tekrarlanır, eşitliğin bozulmaması durumunda meclis başkanı tarafından kura çekilir.

Meclisin toplanmasında, üye tam sayısının salt çoğunluğu sağlanamadığı takdirde başkan, gün ve saatini tespit ederek en geç üç gün içinde toplanmak üzere meclisi tatil eder. Gelecek toplantı, üye tam sayısının dörtte birinden az olmayan üye sayısı ile yapılır.

Görüşmeler sırasında başkan veya üyelerden birinin talebi üzerine yapılacak yoklamada karar yeter sayısının bulunmadığı anlaşılırsa, ikinci fıkradaki hükümler uygulanır.

Üyeler oylarını bizzat kullanır. Gizli oy kullanmaya fizikî bakımdan engelli üyeler, tayin edecekleri kişi eliyle oy kullanabilirler. Oylama gizli, işaretle veya ad okunarak yapılır. Oy verme
kabul, ret veya çekimser şeklinde olur. Kararlar, meclis başkanı ve kâtip üyeler tarafından imzalanır ve bir sonraki toplantıda üyelere dağıtılır.

6. BELEDİYE MECLİSİNİN GÖREV ALANINA GİREN KONULAR

Stratejik plân ile yatırım ve çalışma programlarını, belediye faaliyetlerinin ve personelinin performans ölçütlerini görüşmek ve kabul etmek. 

Bütçe ve kesin hesabı kabul etmek, bütçede kurumsal kodlama yapılan birimler ile fonksiyonel sınıflandırmanın birinci düzeyleri arasında aktarma yapmak.

Belediyenin imar plânlarını görüşmek ve onaylamak, büyükşehir ve il belediyelerinde il çevre düzeni plânını kabul etmek.

Belediye sınırları il sınırı olan büyükşehir belediyelerinde il çevre düzeni planı ilgili büyükşehir belediyeleri tarafından yapılır veya yaptırılır ve doğrudan belediye meclisi tarafından onaylanır.

Borçlanmaya karar vermek.

Taşınmaz mal alımına, satımına, takasına, tahsisine, tahsis şeklinin değiştirilmesine veya tahsisli bir taşınmazın kamu hizmetinde ihtiyaç duyulmaması hâlinde tahsisin kaldırılmasına; üç yıldan fazla kiralanmasına ve süresi otuz yılı geçmemek kaydıyla bunlar üzerinde sınırlı aynî hak tesisine karar vermek.

Kanunlarda vergi, resim, harç ve katılma payı konusu yapılmayan ve ilgililerin isteğine bağlı hizmetler için uygulanacak ücret tarifesini belirlemek.

Şartlı bağışları kabul etmek.

Vergi, resim ve harçlar dışında kalan ve miktarı beş bin TL'den fazla dava konusu olan belediye uyuşmazlıklarını sulh ile tasfiyeye, kabul ve feragate karar vermek.

Bütçe içi işletme ile 6762 sayılı Türk Ticaret Kanununa tâbi ortaklıklar kurulmasına veya bu ortaklıklardan ayrılmaya, sermaye artışına ve gayrimenkul yatırım ortaklığı kurulmasına karar vermek.

Belediye adına imtiyaz verilmesine ve belediye yatırımlarının yap-işlet veya yap-işlet-devret modeli ile yapılmasına; belediyeye ait şirket, işletme ve iştiraklerin özelleştirilmesine karar vermek.

Meclis başkanlık divanını ve encümen üyeleri ile ihtisas komisyonları üyelerini seçmek.

Norm kadro çerçevesinde belediyenin ve bağlı kuruluşlarının kadrolarının ihdas, iptal ve değiştirilmesine karar vermek.

Belediye tarafından çıkarılacak yönetmelikleri kabul etmek.

Meydan, cadde, sokak, park, tesis ve benzerlerine ad vermek; mahalle kurulması, kaldırılması, birleştirilmesi, adlarıyla sınırlarının tespiti ve değiştirilmesine karar vermek; beldeyi tanıtıcı amblem, flama ve benzerlerini kabul etmek.

Diğer mahallî idarelerle birlik kurulmasına, kurulmuş birliklere katılmaya veya ayrılmaya karar vermek.

Yurt içindeki ve İçişleri Bakanlığının izniyle yurt dışındaki belediyeler ve mahallî idare birlikleriyle karşılıklı iş birliği yapılmasına kardeş kent ilişkileri kurulmasına; ekonomik ve sosyal ilişkileri geliştirmek amacıyla kültür, sanat ve spor gibi alanlarda faaliyet ve projeler gerçekleştirilmesine; bu çerçevede arsa, bina ve benzeri tesisleri yapma, yaptırma, kiralama veya tahsis etmeye karar vermek.

Fahrî hemşehrilik payesi ve beratı vermek.

Belediye başkanıyla encümen arasındaki anlaşmazlıkları karara bağlamak.

Mücavir alanlara belediye hizmetlerinin götürülmesine karar vermek.

İmar plânlarına uygun şekilde hazırlanmış belediye imar programlarını görüşerek kabul etmek.

Yukarda yer verilen belediye meclisinin görev ve yetkileri Belediye Kanunun 18’nci maddesinde yer almakla birlikte 5393 Sayılı Belediye Kanunu (B.K.) ile meclise verilmiş görevler bulunmaktadır. Bunlar şu şekilde belirtilebilir.

Belediye sınırları, belediye meclisinin kararı ve kaymakamın görüşü üzerine valinin onayı ile kesinleşir. (B.K.Madde 6)

Bir il dâhilindeki beldeler veya köyler arasında sınır uyuşmazlığı çıkması hâlinde ilgili belediye meclisi ve köy ihtiyar meclisi ile kaymakamın görüşleri otuz gün süre verilerek istenir. (B.K.Madde 7)

Bir belde veya köyün veya bunların bazı kısımlarının meskûn sahasının, komşu bir beldenin meskûn sahası ile birleşmesi veya bu sahalar arasındaki mesafenin 5.000 metrenin altına düşmesi ve buralarda oturan seçmenlerin yarısından bir fazlasının komşu beldeye katılmak için başvurması hâlinde, katılınacak belde sakinlerinin oylarına başvurulmaksızın, katılmak isteyen köy veya belde veya bunların kısımlarında başvuruya ilişkin oylama yapılır.

Oylama sonucunun olumlu olması hâlinde başvuruya ait evrak, valilik tarafından katılınacak belediyeye gönderilir. Belediye meclisi evrakın gelişinden itibaren otuz gün içinde başvuru hakkındaki kararını verir. (B.K.Madde 8)

Bir beldenin adı, belediye meclisi üye tam sayısının en az dörtte üç çoğunluğunun kararı ve valinin görüşü üzerine İçişleri Bakanlığının onayı ile değiştirilir. (B.K.Madde 10)

Yurt içi ve yurt dışı müsabakalarda üstün başarı gösteren veya derece alan öğrencilere, sporculara, teknik yöneticilere ve antrenörlere belediye meclisi kararıyla ödül verebilir.

Gıda bankacılığı yapabilir. (B.K.Madde 14)

Mücavir alanlara belediye hizmetlerinin götürülmesi belediye meclisinin kararı ile olabilir. (B.K.Madde 14)

Belediye meclisi, il ve ilçe belediyeleri ile nüfusu 10.000'in üzerindeki belediyelerde, her ocak ayı toplantısında belediyenin bir önceki yıl gelir ve giderleri ile bunlara ilişkin hesap kayıt ve işlemlerinin denetimi için kendi üyeleri arasından gizli oyla ve üye sayısı üçten az beşten çok olmamak üzere bir denetim komisyonu oluşturur. (B.K.Madde 25)

Denetim komisyonunun emrinde görevlendirilecek kişi ve gün sayısı belediye meclisince belirlenir. (B.K.Madde 25)

Belediye meclisi, bilgi edinme ve denetim yetkisini faaliyet raporunu değerlendirme, denetim komisyonu, soru, genel görüşme ve gensoru yoluyla kullanır. (B.K.Madde 26)

Meclis başkan ve üyelerine, meclis ve komisyon toplantılarına katıldıkları her gün için, 39 uncu madde uyarınca belediye başkanına ödenmekte olan aylık brüt ödeneğin günlük tutarının üçte birini geçmemek üzere meclis tarafından belirlenecek miktarda huzur hakkı ödenir.(B.K. Madde 32)

Meclis Üyelerine mazeretleri durumunda, bir yıl içindeki toplantı süresinin yarısını aşmamak şartıyla istekleri üzerine meclis tarafından izin verilebilir. (B.K. Madde 32)

Belediye başkanlığının boşalması durumunda, belediye başkanı veya başkan vekili belediye meclis üyeleri arasından ve gizli oyla seçilir. (B.K. Madde 45)

Beldenin nüfusu, fizikî ve coğrafî yapısı, ekonomik, sosyal ve kültürel özellikleri ile gelişme potansiyeli dikkate alınarak, norm kadro ilke ve standartlarına uygun olarak gerektiğinde sağlık, itfaiye, imar, insan kaynakları, hukuk işleri ve ihtiyaca göre diğer birimler oluşturulabilir.

Bu birimlerin kurulması, kaldırılması veya birleştirilmesi belediye meclisinin kararıyla olur. (B.K. Madde 48)

Sözleşmeli olarak istihdam edileceklere ödenecek net ücret, söz konusu kadro unvanı için birinci derecenin birinci kademesi esas alınmak suretiyle 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa göre tespit edilecek her türlü ödemeler toplamının net tutarının yüzde 25 fazlasını geçmemek üzere belediye meclisi kararıyla belirlenir. (B.K. Madde 49)

Kısmi zamanlı olarak çalıştırılacaklara ödenecek net ücret, aynı unvanlı kadroların birinci derecesinin birinci kademesi için yapılması gereken bütün ödemeler toplamının net tutarının yarısını geçmemek ve çalıştırılacak süre ile orantılı olmak üzere belediye meclisi
kararı ile tespit edilir. (B.K. Madde 49)

Belediye başkan yardımcısı olarak görevlendirilen meclis üyelerine belediye başkanına verilen
ödeneğin 2/3'ünü aşmamak üzere belediye meclisi tarafından belirlenecek aylık ödenek
verilir. (B.K. Madde 49)

Belediye zabıta ve özel güvenlik hizmetlerinde fiilen çalışanlara, fazla mesai ücreti olarak yılı bütçe kanununda belirlenen üst sınırı aşmamak kaydıyla belediye meclisi kararı ile tespit edilen maktu tutar ödenir. (B.K. Madde 51)

Belediye itfaiye teşkilâtında fiilen çalışanlara fazla mesai ücreti olarak yılı bütçe kanununda belirlenen üst sınırı aşmamak kaydıyla belediye
meclisi kararı ile tespit edilen maktu tutar
ödenir. (B.K. Madde 52)

Hizmet karşılığı tahsil edilecek ücret tarifeleri belediye meclisi tarafından belirlenir.(B.K.
Madde 59)

Belediye konut alanları, sanayi alanları, ticaret alanları, teknoloji parkları, kamu hizmeti alanları, rekreasyon alanları ve her türlü sosyal donatı alanları oluşturmak, eskiyen kent kısımlarını
yeniden inşa ve restore etmek, kentin tarihi ve kültürel dokusunu korumak veya deprem
riskine karşı tedbirler almak amacıyla kentsel dönüşüm ve gelişim projeleri, belediye meclisi kararıyla uygulayabilir.(B.K. Madde 73)

Kentsel dönüşüm ve gelişim proje alanı olarak ilan edilecek alanın; üzerinde yapı olan veya olmayan imarlı veya imarsız alanlar olması, yapı yükseklik ve yoğunluğunun belirlenmesi, alanın büyüklüğünün en az 5 en çok 500 hektar arasında olması, etaplar halinde yapılabilmesi hususlarının takdiri münhasıran belediye meclisinin yetkisindedir. (B.K. Madde 73)

Belediye, belediye meclisinin kararına bağlı olarak görev alanıyla ilgili konularda faaliyet gösteren uluslararası teşekkül ve organizasyonlara, kurucu üye veya üye olabilir. (B.K. Madde 74)

Belediyelerin, diğer kuruluşlar ile ilişkilerini düzenleyen 75’nci madde kapsamında yapacağı anlaşmalar belediye meclisince kararlaştırılır. (B.K. Madde 75)

Kent konseyinde oluşturulan görüşler belediye meclisinin ilk toplantısında gündeme alınarak
değerlendirilir. (B.K. Madde 76)

7. SONUÇ

Belediye meclisinin oluşturulması toplantı usulü ile toplantı konuları yasayla güvence altına alınmış olmakla birlikte belediye başkanı ve belediye encümeninin, belediye meclisinin görev
alanına giren konularda kararlar alabilmesi de olasıdır. Zira yer yer yetki alanlarında ince geçişgenlikler, yetki çatışması veya karmaşası da söz konusu olabilmektedir. Kanunun belediye başkanının görevlerini düzenleyen maddesinin son bendinde “Kanunlarla belediyeye verilen ve belediye meclisi veya belediye encümeni kararını gerektirmeyen görevleri yapmak ve yetkileri kullanma görevi verilmesi,” hükmü ile belediye başkanlarının belediye meclisi ve belediye
encümeninin alması gereken kararları tek başına almaması sonucu çıkmaktadır. Zira kanun koyucu alınacak kararların belediyenin hangi karar organında alınması gerektiğini bir önem silsilesi içerisinde sıralamıştır. Bu nedenle alınan kararların tek başına belediye başkanınca mı, belediye encümenince mi yoksa belediye meclisince mi alınacağının tespiti ile alınması gereken kararların doğru yerde alınması ileride karşılaşılacak muhtemel hukuki sorunların ortaya çıkmaması açısından önem arz etmektedir.

Ali Yasin KARANFİLOĞLU
Sayıştay Uzman Denetçisi




Diğer Haftanın Konuları
Kamu İdarelerinde Protokol Kuralları
19-10-2018
Belediyelerde İlave Personel İşe Alınmasına Yönelik Bütçe Kısıtı
03-09-2018
Kişisel Verilerin Korunması Kanunu
07-04-2018
8 Mart 2018 Tarihli Mükerrer Resmi Gazetede Yayımlanan Kanunlar
19-03-2018
Görevde Yükselme Sınavı İle Şef Olanların Maaş artışı Ne Kadar?
19-03-2018
7100 Sayılı Kanunun Uygulaması
19-03-2018
Danıştay'dan, 4/C'li Personelin Ek Ödemesine Dair Önemli Karar
19-03-2018
696 Sayılı Khk’nın Uygulanmasına İlişkin Görüş Talepleri Hakkında
24-01-2018
Gelir Vergisi Genel Tebliği (Seri No: 299)
06-12-2017
Kurumlar Vergisi Genel Tebliği
01-12-2017
Resmi Daire Tarafından Yapılan Hakediş Ödemelerinin Damga Vergisi (GİB Özelgesi)
23-11-2017
KDV Uygulama Tebliği
16-02-2017
6770 Sayılı Kanuna Göre Erteleme Kapsamında Prim Ödeme İşlemleri
31-01-2017
Belediye Meclisi Toplanma Usulü ve Toplantı Konularının Kapsamı
10-01-2017
Dönem Sonu Öncesi Yapılacak İşlemler
02-01-2017
Ertesi Yıla Ödenek Devri
26-12-2016
Usul ve Esas Açısından Kamu Personelinin Mal Bildiriminde Bulunması Zorunluluğu
19-12-2016
Ekonomist Kadrosuna Atanma
10-12-2016
Adli Yargının Verdiği Cezaların Memuriyete Etkisi
16-06-2016
Kamu İnsan Kaynakları Yönetiminde Eğitim
05-04-2016
Kadın İşçilerin İş Kanunu Kapsamında Hakları
08-03-2016
Kamuda Ocak Ayı İşlemleri
04-01-2016
Stratejik Planlama ve Performans Esaslı Bütçeleme
02-09-2015
Başarı Kriterleri
25-08-2015
Türkiye’de Devlet Memurlarının Aylık Hakkı ve Aylık (Maaş) Sistemi
18-08-2015
Mesleki Doyum Ölçeği
07-08-2015
İş Stresi Ölçeği
31-07-2015
Belediyelerin Sosyal Güvenlik Kurumuna Karşı Olan Bildirim Yükümlülükleri
20-07-2015
Yurtdışı Hizmet Borçlanması Hususunu Mahmut Çolak sizler için yazdı.
18-05-2015
Sn.Uğur Sökmen Devlet Memurunun Yıllık İzin Hakkını Sizler İçin Kaleme Aldı
13-04-2015
Kamuda Neden Süreç Yönetimi
23-02-2015
6552 Sayılı Kanuna ilişkin Rehber ve Broşürler
18-10-2014
Mahalli İdarelerde Bütçe Hazırlama Süreci
04-08-2014
Bütçe Çağrısında Bütçe Tavan Uygulamasını Başlatmayı Unutmayın
16-07-2014
Stratejik Yönetim
22-05-2014
Kamu Kurumlarının Stratejik Plan Hazırlaması İçin Örnek Bir Prosedür
17-05-2014
Doğrudan Temin İşleminde SGK Prim Borcu Yazısı İstenir mi?
22-04-2014
Sınırları Değişen İlçelerde Emlak Vergisi Hangi Belediyeye Ödenmeli?
16-04-2014
Belediyelerin Arsa, Konut ve İşyeri Satışı
03-12-2013
Tasarruf Genelgesi
25-09-2013
Bu Sayfayı Paylaş
BEKAD Bilişim Eğitim Kültür ve Araştırma Derneği - 2011
© 2016 BEKAD Tüm hakları saklıdır.
Bu web sitesindeki tüm içerikler bilgilendirme amaçlıdır. Web sitemizde yer alan görsel ve yazılı içerikler Derneğimize ait olup, Derneğimizin yazılı izni alınmadan hiçbir yazılı/görsel içerik, logo, kopyalanamaz, kaynak gösterilemez ve başka yerlerde kullanılamaz. İçeriklerin izin alınmadan kopyalanması ve kullanılması 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Yasasına göre suçtur.